Żarska Wełna straszy w samym centrum miasta. Czy teren zostanie w końcu zagospodarowany?

Małgorzata Trzcionkowska
Małgorzata Trzcionkowska
Tak dzisiaj wyglądają pozostałości po jednym z największych zakładów pracy w okolicach - Żarskich Zakładach Przemysłu Wełnianego przy żarskim Podwalu.
Tak dzisiaj wyglądają pozostałości po jednym z największych zakładów pracy w okolicach - Żarskich Zakładach Przemysłu Wełnianego przy żarskim Podwalu. Małgorzata Trzcionkowska
Udostępnij:
Żarska wełna była jednym z największych zakładów pracy w okolicach. Zatrudniała tysiące pracowników. Zarówno w Żarach, jak i w Żaganiu. Dziś po fabryce pozostały tylko szkielety budynków. Plany budowy galerii Podwale, są już nieaktualne, ale wiemy, co powstanie zamiast niej.

Żarskie Zakłady Przemysłu Wełnianego zostały utworzone 1 stycznia 1951 r. Zakład podlegał bezpośrednio Centralnemu Zarządowi Przemysłu Wełnianego - Południe w Bielsku-Białej i resortowo Ministerstwu Przemysłu Lekkiego w Warszawie. Zakład składał się z 4 wydziałów: przędzalni, tkalni, farbiarni i wykańczalni. Kierował nim dyrektor naczelny z zastępcą do spraw techniczno-produkcyjnych i głównym księgowym.

Produkował wełniane koce i tkaniny

Zakład zajmował się produkcją przędzy zgrzebnej, tkanin wełnianych i koców o różnym procencie zawartości wełny, a powstał z wyodrębnienia z Żagańskich Zakładów przemysłu Wełnianego. Żagańskie Zakłady Przemysłu Wełnianego w Żaganiu powstały w wyniku przejęcia w styczniu 1946 r. przez Armię Czerwoną fabryki sukna Markische Tuchfabrik oraz fabryki wyrobów włókienniczych Erdmanna Hoffmanna. Do 01.01.1947 r. były one włączone do Północno-Śląskiego Zjednoczenia Przemysłu Wełnianego w Zielonej Górze. Zjednoczenie to zostało zlikwidowane z dniem 01.01.1947 r. przez Generalnego Dyrektora Centralnego Zarządu Przemysłu Włókienniczego. Z obu fabryk utworzono Państwowe Zakłady Przemysłu Wełnianego nr 20 z siedzibą w Żaganiu. W zakładzie produkowano materiały wełniane z przędzy zgrzebnej. Zgodnie z zarządzeniem Ministra Przemysłu Lekkiego nr 618 z 1949 r. wyodrębniono z w/w zakładów i utworzono Żarskie Zakłady Przemysłu Wełnianego w Żarach. Zakłady w Żaganiu pozostały samodzielną jednostką organizacyjną do początku lat siedemdziesiątych XX w.

Ponowne połączenie zakładów w Żarach i Żaganiu

1 lipca 1973 r. Nastąpiło połączenie ŻZPW w Żarach z Żagańskimi Zakładami Przemysłu Wełnianego, zarządzeniem Ministra Przemysłu Lekkiego. Dzięki połączeniu zakład miał się stać nowoczesny i zwiększyć produkcję. Kiedyś był potęgą. Miał własne mieszkania dla pracowników, domy wczasowe, przedszkola, czy żłobki. Dawał pracę całym rodzinom.

Wełna sobie nie poradziła

Wprowadzenie gospodarki rynkowej doprowadziło do ponownego podziału zakładów, 15 marca 1991 r., zarządzeniem Ministra Przemysłu. Na bazie ZPW w Żarach powstała spółka prywatna "Runo-Melton", która też już nie istnieje.

Co powstanie na Podwalu?

Na ruinach żarskiej Wełny już w 2016 roku miała zacząć rosnąć galeria Podwale - trzykondygnacyjny budynek o powierzchni ponad 7 tys. metrów sześciennych, z czego ponad 4 tys. metrów miała zajmować powierzchnia handlowa, zaś resztę mieszkalna. Do tego miejsca parkingowe. Teraz pojawiła się tabliczka, informująca, że budowa zaczęła się w lipcu 2020, a potrwa do lutego 2021.

Nastąpiła zmiana koncepcji

- Budowa się rozpoczęła, ale nie będzie to galeria Podwale - informuje Piotr Szmilewski, prezes zarządu spółki Masovia, inwestora przedsięwzięcia. - Projekt nazywa się "Wełna" i będzie stanowił część tkanki miasta.
Nie ma mowy o wyburzaniu starych obiektów Wełny. P. Szmilewski zapewnia, że będą one wykorzystane, w uzgodnieniu z konserwatorem zabytków. W połowie września 2020 będzie stworzona nowa wizualizacja, którą pokażemy naszym Czytelnikom.

Zobacz film dokumentalny z 1971 roku, jak rozwijały się zakłady pracy

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie