Pałac myśliwski w Żarach przetrwał 2 wojny światowe. Mieściła się w nim tancbuda, loża masońska i karczma. Dzisiaj nie ma po nim śladu

Małgorzata Fudali Hakman
Małgorzata Fudali Hakman
Pałac myśliwski w Zielonym Lesie w Żarach
Pałac myśliwski w Zielonym Lesie w Żarach Małgorzata Fudali Hakman/t.ziemlicki/polska.org
Zielony Las kryje wiele tajemnic. Spacerujący wytyczonymi ścieżkami mieszkańcy Żar, nie zdają sobie sprawy, że między drzewami są pozostałości starych zabudowań. Ruiny pokopalnianych budynków, zamku rycerza Kuno, który łupił podróżnych w Dolinie Śmierci czy pałacyku myśliwskiego Promitzów. Las powoli wchłania resztki spektakularnych budowli.

Jedną z najciekawszych jest niewątpliwie pałac myśliwski Promnitzów, dawnych właścicieli Żar. Oryginalną budowlę wzniesiono na wzgórzu w Zielonym Lesie, 3 km na południe od centrum Żar, przy dawnym trakcie pocztowym z Żar do Zgorzelca. Budowniczym i fundatorem był Erdmann II von Promnitz (1683 – 1745), dworzanin polskiego króla i elektora saskiego Augusta II Mocnego, który bywał na zamku i pałacu w Żarach.

Pałac w kultowym miejscu w Żarach

Wybór miejsca nie był przypadkowy, bowiem ok. 100 m na zachód od wzgórza pałacowego istniał przed 3 tysiącami lat gród, a później grodzisko kultury łużyckiej, o czym świadczą ślady wałów i szczątki ceramiki. W 1567 roku na wzgórzu (Wzgórze Myśliwskie) istniał niewielki drewniany zameczek należący do opata augustiańskiego Franciszka II (tzw. Pustelnia Franciszka), która prawdopodobnie powstała w miejscu kultowym o starych, pogańskich tradycjach.

Pałac myśliwski w Zielonym Lesie w ŻarachMałgorzata Fudali Hakman/t.ziemlicki/polska.org

Tutaj znajdował się pałac myśliwski Promnitza w Żarach

Kompleks pałacowo-parkowy powstał w latach 1706-1709 na zlecenie hrabiego Erdmanna II Promnitza. W jego centrum, na szczycie sztucznie podwyższonego wzgórza, usytuowany został pałac leśny, zwany też myśliwskim. Pałac był budowlą dwukondygnacyjną, pokrytą dachem wielospadowym. Na parterze znajdowała się kuchnia i pomieszczenia gospodarcze, natomiast druga kondygnacją, z umieszczoną centralnie dwunastoboczną salą, pełniła funkcje reprezentacyjne. W skrzydłach pałacu usytuowane były pomieszczenia o kwadratowych wymiarach, między skrzydłami ulokowane były pomieszczenia w kształcie trapezu, z których prowadziło wyjście na taras i do parku, a z drugiej strony do dobudowanej werandy.

Pałac myśliwski w Zielonym Lesie w ŻarachMałgorzata Fudali Hakman/t.ziemlicki/polska.org

ZOBACZ JAK WYGLĄDA DZISIAJ PAŁAC MYSLIWSKI PROMNITZA W ŻARACH

Arcydzieło w środku Zielonego Lasu

Pałac, zbudowany na planie krzyża św. Andrzeja, otoczony był parkiem, w którym urządzono zwierzyniec. Wokół pałacu powstały budynki gospodarcze i mieszkalne. U stóp wzgórza pałacowego usypano wał i poprowadzono fosę z mostem zwodzonym. Czystą wodę doprowadzano do pałacu z dzisiejszego Leśnego Źródełka (Źródło Nadii). Na terenie Żarskiej Arkadii, wokół pałacu myśliwskiego, znajdowały się liczne rzeźby parkowe (m.in. Flora, Wiara i Teologia, szybująca przez chmury kobieca postać Geniusza, rzeźba z barankiem i księgą, obelisk z herbem Promnitzów). Dziś niektóre z nich, częściowo uszkodzone, obejrzeć można w parku Żarskiego Domu Kultury przy ul. Wrocławskiej.

Pałac myśliwski w Zielonym Lesie w ŻarachMałgorzata Fudali Hakman/t.ziemlicki/polska.org

Latem 1745 r., w ostatnim roku trwania drugiej wojny śląskiej, fundator pałacu myśliwskiego hrabia Erdmann II von Promnitz, ciężko ranny w wyniku napadu austriackich huzarów, właśnie tutaj dokonał swego żywota.

Burzliwe losy pałacu myśliwskiego w Żarach

Różne były dalsze koleje losu pałacu myśliwskiego: była tu fabryka tytoniu i tabaki, w latach 1820-1834 spotykali się w nim członkowie loży masońskiej „Trzech Róż w Lesie”, w połowie 18 wieku pomieszczenia pałacowe funkcjonowały jako karczma i tancbuda o złej sławie, w latach 1884-86 właścicielką pałacu była księżna żagańska Elżbieta Paulina Talleyrand, a w latach 1903-1945 obiekt należał do żarskiego fabrykanta Georga Frenzla, od kwietnia 1943 roku zakłady Focke-Wulf Flugzeugbau GmbH wytwarzały tu drobne detale samolotowe. Leśny pałac przetrwał wojnę, ale systematycznie plądrowany. W 1963 roku podjęto decyzję o jej rozbiórce ze względu na ogólny zły stan.

Dziś po założeniu pałacowo-parkowym pozostał cenny drzewostan parkowy, m.in. potężne dęby o wieku ok. 300-350 lat przy dawnej głównej bramie wjazdowej, aleja klonowo-lipowa, a z ciekawszych okazów choina kanadyjska, żywotnik olbrzymi i platan klonolistny.

Pałac myśliwski w Zielonym Lesie w ŻarachMałgorzata Fudali Hakman/t.ziemlicki/polska.org

Wokół wzgórza pałacowego zobaczyć można jeszcze cokół pod rzeźbę, misę po barokowej fontannie, pozostałości pałacu i budynków gospodarczych, miejsce po stawie, kopiec widokowy na płd. – zach. oraz zarysy fosy i wału na wschód od wzgórza pałacowego.
Źródło: https://zielonylas.com.pl/

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Najpiękniejsze jarmarki świąteczne w Polsce - video flesz

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na zary.naszemiasto.pl Nasze Miasto
Dodaj ogłoszenie